Bước 5: Cổ tức, ngày đăng ký cuối cùng, ngày giao dịch không hưởng quyền, cách tính giá điều chỉnh, cổ phiếu thưởng

Chào các bạn, Tú sẽ tiếp tục giúp bạn tìm hiểu về các thuật ngữ Cổ tức, ngày đăng ký cuối cùng, ngày giao dịch không hưởng quyền, chia cổ phiếu thường trong bài viết này. Tú mong sẽ giúp các bạn nắm rõ các kiến thức trước khi bước chân vào con đường đầu tư chứng khoán đầy chông gai nhưng cũng ngập tràn cơ hội.

Phần 1: Cổ tức

Bạn có biết cổ tức là thứ mà bất kỳ nhà đầu tư nào cũng muốn có khi đầu tư tiền của mình sở hữu một doanh nghiệp. Vậy cổ tức là gì?

Cổ tức chính là một phần lợi nhuận doanh nghiệp làm ra và chia lại cho cổ đông. Nói một cách dân dã là các bạn đầu tư tiền của mình và được chia lợi nhuận mỗi năm.

Cổ tức được doanh nghiệp chia cho cổ đông ở 02 hình thức. Hình thức đầu tiên là bạn được nhận cổ tức bằng tiền mặt. Hình thức thứ hai là bạn được nhận cổ tức bằng cổ phiếu.

  • Cổ tức bằng tiền mặt: là cổ tức được doanh nghiệp chia lại cho cổ đông bằng nguồn tiền từ lợi nhuận sau thuế. Cổ tức bằng tiền mặt khi được trả sẽ làm cho giá cổ phiếu giảm xuống tương ứng với tỷ lệ cổ tức.

Tỷ lệ cổ tức bằng tiền mặt: được tính dựa trên mệnh giá của một cổ phiếu (theo quy định của UBCKNN mệnh giá của 01 cổ phiếu đối với toàn bộ doanh nghiệp hoạt động tại Việt Nam là 10.000 đồng/cổ phiếu – Giá trị mệnh giá của một cổ phiếu là giá trị ghi trong điều lệ công ty. Mệnh giá là giá trị danh nghĩa của một chứng khoán được xác định bởi công ty phát hành. Tuy nhiên, giá trị thị trường của cổ phiếu này có thể cao hơn hoặc thấp hơn mệnh giá, tùy thuộc vào cung và cầu về nó).

Ví dụ: CTCP Sữa Việt Nam – Vinamilk – Mã cổ phiếu: VNM

  • Mệnh giá: 10.000 đồng
  • Giá thị trường (04/01/2021): 109.300 đồng
  • Thời gian chi trả cổ tức: 05/01/2021
  • Tỷ lệ chi trả cổ tức: 10% mệnh giá (tương đương 10% x 10.000 = 1.000 đồng)

Ngày 05/01/2021, cổ tức được chi trả cho cổ đông, giá thị trường của cổ phiếu VNM sẽ giảm 1.000 đồng (tương ứng với tỷ lệ chi trả cổ tức là 10%) xuống còn 108.300 đồng trước khi bước vào phiên giao dịch.

Doanh nghiệp trả cổ tức bằng tiền mặt cho cổ đông khi chưa có kế hoạch sử dụng nguồn lợi nhuận sau thuế làm ra để mở rộng hoạt động sản xuất, kinh doanh trong tương lai. Có những doanh nghiệp chi trả cổ tức bằng toàn bộ lợi nhuận sau thuế nhưng cũng có doanh nghiệp chỉ trả một phần lợi nhuận, còn một phần giữ lại nhằm phục vụ việc đầu tư mở rộng hoạt động sản xuất, kinh doanh.

  • Cổ tức bằng cổ phiếu: là cổ tức được doanh nghiệp chia lại cho cổ đông theo hình thức phát hành thêm cổ phiếu và chia cho cổ đông dựa trên cơ sở tính theo số lượng cổ phiếu mỗi người sở hữu.

Ví dụ: Nếu bạn đang sở hữu 100.000 cổ phiếu VNM và tỷ lệ chia cổ tức bằng cổ phiếu của doanh nghiệp này là 100:10 (tức là sở hữu 100 cổ phiếu sẽ được chia thêm 10 cổ phiếu) thì sau khi chia cổ tức, tổng số lượng cổ phiếu VNM bạn nắm giữ sẽ bằng 100.000 + (100.000 x 10/100) = 110.000 cổ phiếu.

Doanh nghiệp trả cổ tức bằng cổ phiếu, bản chất là cổ đông nhận thêm cổ phần, vốn điều lệ tăng lên nhưng vốn chủ sở hữu không thay đổi, doanh nghiệp không hề nhận thêm bất cứ nguồn tiền mới nào từ cổ đông mà nguồn tiền làm tăng vốn điều lệ được lấy từ lợi nhuận sau thuế chưa phân phối. Thực chất, đây chỉ là việc chuyển đổi giữa các khoản mục trong Vốn chủ sở hữu (tiền được chuyển đổi từ Lợi nhuận sau thuế chưa phân phối sang Vốn điều lệ làm tăng vốn điều lệ).

Trong đầu tư chứng khoán, chúng ta sẽ thu được lợi ích dài hạn khi đầu tư và nắm giữ cổ phiếu trong nhiều năm liên tiếp chính là nhờ vào cổ tức. Ở đây, Rab đang muốn nói đến thuật ngữ “Lãi kép”. Theo Albert Einstein, lãi kép chính là kỳ quan thứ 8 của thế giới. Tôi hiểu vì sao Einstein lại nói vậy bởi vì lợi ích của lãi kép mang lại cho nhà đầu tư là vô cùng lớn. Chúng ta sẽ giành riêng cho Lãi kép một bài viết để bạn có thể hiểu được hết sức cuốn hút của nó.

(*) Lịch trả cổ tức của các doanh nghiệp thường là năm nay trả cổ tức của năm ngoái bởi vì khi kết thúc kì kinh doanh mới có lợi nhuận để chia cổ tức. Một số doanh nghiệp còn ứng trước cổ tức trong năm cho các cổ đông khi làm ăn thuận lợi.

(Bạn có thể xem lịch chi trả cổ tức trong website thông tin tài chính Cafef.vn)

Xem Hướng đẫn tìm kiếm thông tin doanh nghiệp tại đây

 

Hoặc có thể xem Lịch chi trả cổ tức trong “Nghị quyết đại hội đồng cổ đông”. Mỗi khi quyết định chi trả cổ tức cho cổ đông, doanh nghiệp sẽ công bố thông tin trên website của họ. Bạn có thể tìm thông tin trong website của công ty hoặc tìm thông tin trên website Cafef.vn.

_______________________________________________________________________________________________________________________

Phần 2: Ngày đăng ký cuối cùng và ngày giao dịch không hưởng quyền

  • Ngày đăng ký cuối cùng

Tên gọi khác của “Ngày đăng ký cuối cùng” là ngày chốt danh sách cổ đông.

Ngày đăng ký cuối cùng là ngày doanh nghiệp phát hành cổ phiếu chốt danh sách cổ đông để thực hiện quyền cho cổ đông. Vì vậy, tại ngày đăng ký cuối cùng, những cổ đông đã thực sự sở hữu cổ phiếu trong tài khoản chứng khoán sẽ được đưa vào danh sách nhận quyền cổ đông như quyền nhận cổ tức, quyền tham dự Đại hội đồng Cổ đông, quyền mua cổ phiếu phát hành thêm,…

  • Ngày giao dịch không hưởng quyền (NGDKHQ)

Định nghĩa: là ngày giao dịch liền trước ngày đăng ký cuối cùng, tại ngày này những người mua cổ phiếu sẽ không được hướng các quyền của cổ đông do cổ phiếu chưa về tài khoản theo Nguyên tắc thanh toán, bù trừ T+2.

Xem Nguyên tắc về thời gian thanh toán, bù trừ tại đây

Nếu bạn muốn được nhận các quyền của cổ đông, bạn phải mua cổ phiếu trước “Ngày giao dịch không hưởng quyền” 01 ngày.

Các doanh nghiệp sẽ công bố thông tin trên các phương tiện thông tin đại chúng. Bạn có thể xem hướng dẫn tìm kiếm thông tin doanh nghiệp tại đây.

Ví dụ như ở hình dưới đây là Thông báo về ngày đăng ký cuối cùng được công bố thông tin gồm đầy đủ “Ngày giao dịch không hưởng quyền” và “Ngày đăng ký cuối cùng”.

 

Công thức tính giá tham chiếu đã được điều chỉnh trong ngày Giao dịch không hưởng quyền

_______________________________________________________________________________________________________________________

Phần 3: Cổ phiếu thưởng

Chia cổ phiếu thưởng có phần giống và khác so với chia cổ tức bằng cổ phiếu.

Những điểm giống nhau giữa hai hình thức này gồm có:

  1. Cổ đông đều được nhận thêm cổ phiếu
  2. Vốn điều lệ của công ty tăng lên\
  3. Công ty không nhận thêm bất cứ nguồn tiền mới nào từ cổ đông
  4. Vốn chủ sở hữu của công ty không thay đổi
  5. Vốn hóa không thay đổi

Còn điểm khác nhau giữa hai hình thức này như sau:

Ví dụ các bạn có thể tìm hiểu về hoạt động chia cổ phiếu thưởng của CTCP VICOSTONE (Mã cổ phiếu: VCS). Doanh nghiệp này trong nhiều năm đã chia cổ phiếu thưởng cho cổ đông.

Hoạt động chia cổ phiếu thưởng này thường gây tranh cãi rất nhiều trên mạng xã hội rằng chia cổ phiếu thưởng thì giá cổ phiếu có bị điều chỉnh không? Sự kiện này theo Rab là giá cổ phiếu chắc chắn sẽ bị điều chỉnh. Lý do là vì hoạt động chia cổ phiếu thưởng khiến vốn điều lệ tăng lên, từ đó số lượng cổ phiếu lưu hành tăng lên, cổ đông sở hữu nhiều cổ phiếu hơn trong khi tài sản của công ty lại không có sự thay đổi mà thực chất chỉ là chuyển đổi kế toán giữa các chỉ tiêu trong Vốn chủ sở hữu. Nói cách khách là công ty không nhận thêm được bất cứ nguồn tiền mới nào.

Hai sự kiện này cũng giống như việc một miếng bánh đang cắt làm 4 phần giờ cắt làm 8 phần ra mà thôi.

Điều đáng nói của sự kiện này là việc sau khi chia cổ phiếu thưởng hoặc trả cổ tức bằng cổ phiếu, vốn điều lệ tăng lên giúp cho doanh nghiệp cân đối được nguồn vốn của mình, từ đó có thể gia tăng vay nợ ngân hàng nhằm mục đích phục vụ cho hoạt động sản xuất, kinh doanh. Vì sao Rab lại nói Vốn điều lệ có ảnh hưởng tới việc cân đối nguồn vốn? Là vì nếu bạn cho một doanh nghiệp vay tiền, bạn sẽ nhìn vào số tiền thực chất đi vào hoạt động sản xuất, kinh doanh. Nguồn tiền từ lợi nhuận sau thuế chưa phân phối có thể được chi trả cho các cổ đông và mất đi. Nhưng khi đã được chuyển đổi thành Vốn điều lệ thì chắc chắn 100% rằng, toàn bộ số tiền đó đã đi vào hoạt động sản xuất, kinh doanh của công ty và từ đó bạn có cơ sở để xem xét cho công ty này vay thêm tiền sau khi đã phân tích kỹ lưỡng các chỉ số tài chính của công ty này.

_______________________________________________________________________________________________________________________

Nhấn vào đây để đọc tiếp Bước 6: Đầu tư chứng khoán cần bao nhiêu tiền?

Để được hỗ trợ tốt hơn nữa, các bạn vui lòng tham gia nhóm zalo của mình: https://zalo.me/g/kvubcp949

Các bạn cần mở tài khoản chứng khoán liên hệ số điện thoại & zalo sau của mình: 03 9894 6666

 

 

 

Đăng nhập tham gia cộng đồng

Đăng ký